Kayseri'nin en eski görseli yeniden gündemde: Erciyes, kale ve çarşı aynı karede!
AK Parti Kayseri Milletvekili Murat Cahid Cıngı, Matrakçı Nasuh'un 1533 tarihli minyatüründe Kayseri'nin surları, çarşısı, Erciyes Dağı ve tarihi yapılarıyla yer aldığını belirterek, eserin şehir tarihi açısından önemli bir belge olduğunu söyledi.
AK Parti Kayseri Milletvekili Murat Cahid Cıngı, Kayseri’nin bilinen en eski görsel kayıtlarından biri kabul edilen Matrakçı Nasuh minyatürüne ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Cıngı, 16’ncı yüzyılda hazırlanan minyatürün yalnızca bir şehir tasviri olmadığını, aynı zamanda Kayseri’nin tarihsel kimliğini ortaya koyan önemli bir belge niteliği taşıdığını söyledi.
Kayseri’nin 16’ncı yüzyıldaki görünümü
Kanuni Sultan Süleyman’ın 1533 yılında İran seferi sırasında güzergah üzerindeki şehirleri resmeden Matrakçı Nasuh tarafından hazırlanan Beyan-ı Menazil-i Sefer-i Irakeyn adlı eserde Kayseri’ye de yer verildiğini hatırlatan Cıngı, minyatürde şehrin surlarla çevrili yapısının dikkat çektiğini ifade etti.
Cıngı, ‘Kayseri’nin o dönemki şehir düzeni son derece net biçimde görülüyor. Özellikle şehir merkezindeki Cami-i Kebir, çarşı yapısı ve surlar belirgin şekilde işlenmiş. Bu da Kayseri’nin yüzyıllar önce ne kadar planlı ve güçlü bir şehir olduğunu gösteriyor’ dedi.
Savunma yapıları ve ticaret hayatı
Minyatürde öne çıkan yapılardan birinin de Yoğunburç olduğunu belirten Cıngı, savunma yapılarının vurgulanmasının tesadüf olmadığını söyledi. Kayseri’nin tarih boyunca önemli bir ticaret merkezi olarak öne çıktığını dile getiren Cıngı, hanlar ve mahalle dokusunun da bu yönü desteklediğini kaydetti.
Erciyes ve su kaynakları ayrıntısı
Çizimde Erciyes Dağı’nın merkeze yerleştirildiğine dikkat çeken Cıngı, dağın arka bölümünde Develi tarafının da işaretlenmiş olmasının bölgenin bütüncül biçimde ele alındığını gösterdiğini ifade etti.
Cıngı, ‘Bu sadece şehir resmi değil; çevresiyle birlikte düşünülmüş bir coğrafya anlatımı. Kaleye yakın geçen su yolu da ayrıca dikkat çekiyor. Erciyes’ten gelen su kaynaklarının şehir hayatındaki yerini gösteren önemli bir detay’ diye konuştu.
Kayseri dönemin önemli menzilleri arasında
Kayseri’nin eserde yer almasının dönemin siyasi ve ekonomik gücünü de ortaya koyduğunu vurgulayan Cıngı, ‘Matrakçı Nasuh her şehri çizmemiştir. Sefer güzergahında öne çıkan, stratejik ve ekonomik açıdan önemli merkezleri kayda geçirmiştir. Kayseri de Anadolu’nun doğu ile batısını bağlayan en güçlü ticaret merkezlerinden biri olarak bu eser içinde hak ettiği yeri almıştır’ ifadelerini kullandı.
Cıngı, minyatürün bugün şehir tarihi açısından önemli bir kaynak olmaya devam ettiğini belirterek, Kayseri’nin 16’ncı yüzyıldaki görünümünü belgeleyen bu çalışmanın şehircilik ve mimari araştırmalar açısından da değer taşıdığını söyledi.
