- Haberler
- Sağlık
- Gökyüzüne bakıp moraliniz bozuluyorsa dikkat! Sonbahar depresyonuna girmiş olabilirsiniz…
Gökyüzüne bakıp moraliniz bozuluyorsa dikkat! Sonbahar depresyonuna girmiş olabilirsiniz…
Havaların soğuması ve gün ışığının azalması, duygu durumunda değişikliklere yol açabiliyor. Uzman Psikolg Talha Şimşek, sonbaharda görülen isteksizlik ve enerji kaybının her zaman depresyon anlamına gelmediğini belirterek mevsimsel örüntülü depresyona dikkat çekti.
Sonbaharın gelmesiyle birlikte günlerin kısalması, güneş ışığından daha az yararlanılması ve hava sıcaklıklarının düşmesi, bazı kişilerde yorgunluk, isteksizlik ve uyku düzeninde değişikliklere neden olabiliyor. Günlük yaşamı etkileyebilen bu belirtiler, sonbahar depresyonu konusunu yeniden gündeme getiriyor. Uzman Psikolog Talha Şimşek, mevsim geçişlerinin duygu durumu üzerindeki etkilerini değerlendirerek sonbaharda hissedilen her olumsuz duygunun depresyon olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı.
Gün ışığının azalması duygu durumunu etkiliyor
Altı yıldır mesleğini sürdüren ve uzmanlık alanı endüstriyel ve örgütsel psikoloji olan Talha Şimşek, sonbahar ile depresyon arasındaki ilişkinin yalnızca hava şartları üzerinden açıklanamayacağını ifade etti. Şimşek, mevsim geçişlerinde gün ışığının değişmesiyle uyku-uyanıklık döngüsünün ve biyolojik ritmin etkilenebildiğini belirtti.
Sirkadiyen ritim olarak bilinen biyolojik saat sisteminin uyku düzeni ve duygu durumuyla ilişkili olduğunu kaydeden Şimşek, melatonin ve serotonin gibi sistemlerdeki değişimlerin de bu süreçte rol oynayabildiğini dile getirdi.
Kapalı ve yağmurlu havaların doğrudan depresyona neden olduğunu söylemenin doğru olmayacağını belirten Şimşek, genetik yatkınlık, psikososyal koşullar ve bireysel duyarlılıkların da depresyon gelişiminde etkili olabileceğine dikkat çekti.
Sonbahar depresyonunun belirtileri neler?
Mevsimsel örüntülü depresyonun genellikle sonbahar ve kış aylarında ortaya çıkan depresif belirtilerle karakterize edildiğini belirten Şimşek, gün ışığının azalmasıyla birlikte enerji kaybı, isteksizlik, uyku düzeninde bozulma ve duygu durumunda düşüş görülebileceğini söyledi.
Şimşek, sonbahar ve kış döneminde görülen mevsimsel depresyonda aşırı uyuma, iştah artışı ve özellikle karbonhidrat tüketme isteğinin de daha sık karşılaşılabilen belirtiler arasında yer aldığını ifade etti.
Ancak bu belirtilerin tek başına mevsimsel depresyon tanısı koymak için yeterli olmadığını vurgulayan Şimşek, klinik değerlendirmede belirtilerin ne zaman başladığının, ne kadar sürdüğünün ve kişinin günlük yaşamını nasıl etkilediğinin dikkate alınması gerektiğini kaydetti.
Tanı koymak için iki yıllık mevsimsel döngüye dikkat
Mevsimsel örüntülü depresyonun sıradan bir sonbahar hüznünden ayrılan yönlerine değinen Şimşek, belirtilerin mevsimsel olarak tekrarlamasının ve genellikle ilkbaharda hafiflemesinin önem taşıdığını belirtti.
Şimşek, tanısal değerlendirmede depresif dönemlerin belirli mevsimlerle ilişkili biçimde tekrarlanmasının dikkate alındığını ifade ederek mevsimsel örüntünün değerlendirilmesinde en az iki yıllık bir dönemin önemine işaret etti.
Sonbaharda kendimizi daha iyi hissetmek için ne yapmalıyız?
Mevsim geçişlerinde yaşanan duygu durum değişiklikleriyle başa çıkma konusunda da değerlendirmelerde bulunan Şimşek, gün ışığından yararlanmanın ve fiziksel hareketliliğin önemine dikkat çekti.
Vücudun hareket etmesinin zihinsel süreçlerle de ilişkili olduğunu belirten Şimşek, bununla birlikte her bireyin kendini iyi hissetme sürecinin farklı olabileceğini ifade etti. Şimşek, hareket etmenin tek başına depresyonu ortadan kaldıran bir çözüm olarak değerlendirilmemesi gerektiğine işaret etti.
Sonbahar aylarında yaşanan isteksizlik ve enerji kaybı günlük yaşamı belirgin biçimde etkiliyor, uzun süre devam ediyor veya tekrarlıyorsa profesyonel destek alınması önem taşıyor. Mevsim geçişlerinde ortaya çıkan her duygu değişimi depresyon anlamına gelmese de belirtilerin göz ardı edilmemesi gerekiyor.
