Develi'de besicinin görünmeyen krizi: Toprak yok, maliyet büyüyor
Develi'de besicilik faaliyetleri sürerken, üretimin temel unsurlarından biri giderek büyüyen bir soruna dönüşüyor. Bu kritik eksiklik, işletmeleri nasıl etkileyecek?
Kayseri’nin Develi ilçesinde, özellikle açık besi işletmelerinde kullanılan kumlu toprak sorunu her geçen gün daha belirgin hale geliyor. Büyükbaş hayvanların sağlıklı bir sindirim süreci geçirebilmesi için yem sonrası dinlenme alanlarının doğal zeminle hazırlanması gerektiği bilinirken, bölgede bu ihtiyacı karşılayan kumlu toprağa erişim zorlaşıyor.
Besi işletmelerinde beton zeminlerin hayvan sağlığı ve gelişimi üzerinde olumsuz etkiler oluşturduğu yönündeki yaygın görüş nedeniyle, üreticiler doğal ve yöresel malzemelere yöneliyor. Bu noktada kumlu toprak ve kompost, hayvan altlığı olarak en çok tercih edilen seçenekler arasında yer alıyor. Doğal yapısı sayesinde bakteriyel oluşumun daha sınırlı kaldığı belirtilen kumlu toprak, hayvan refahı açısından önemli bir unsur olarak öne çıkıyor.
Açık besi sistemlerinde kullanılan bu toprak, belirli aralıklarla yenileniyor. Ayda bir yapılan temizlik ve kürme işlemleri sonrasında, hayvan yataklarında biriken gübre ile karışan toprak tarım alanlarına ve mera ıslah çalışmalarına gönderiliyor. Ancak her temizlikte yaklaşık 20-30 santimetrelik bir tabakanın aşınması, sürekli yeni toprak ihtiyacını da beraberinde getiriyor.
Hayvan yataklarına düzenli toprak takviyesi yapılmadığında zemin seviyesinde düşüş yaşanıyor ve bu durum hayvanların yemliklere ulaşmasını dahi zorlaştırabiliyor. Bu nedenle üreticiler için toprak temini yalnızca bir tercih değil, zorunluluk haline gelmiş durumda.
Diğer yandan bölgede faaliyet gösteren besiciler, kumlu toprağın Erciyes Dağı eteklerinde maden kapsamına alınması nedeniyle temininde ciddi sıkıntılar yaşandığını ifade ediyor. Ortalama 50 büyükbaş hayvan için aylık yaklaşık iki kamyon toprak gerektiği belirtilirken, bu ihtiyacın karşılanamaması işletmeleri zor durumda bırakıyor.
Sorunun yalnızca teminle sınırlı kalmadığı, maliyetlerin de hızla artması dikkat çekiyor. Besi işletmelerinde gübre temizliği ve nakliyesi ayrı bir sektör haline gelirken, yaklaşık 30 büyükbaş hayvan için yapılan temizlik işleminin 35 bin TL’ye kadar ulaştığı ifade ediliyor. Bu gider, üreticilerin ‘‘görünmeyen giderler’‘ listesinde önemli bir yer tutmaya başladı.
Tüm bu gelişmeler ardından Develi’deki besiciler, hem toprak temini hem de artan maliyetler konusunda çözüm beklediklerini dile getiriyorlar.
