Kayseri'de korkutan rapor: Artık erişilemiyor, lüks oldu!
Kayseri'de sektör temsilcilerinin hazırladığı rapor korkutucu gerçeği gözler önüne serdi. Pınarbaşı Çiftçiler Derneği tarafından hazırlanan 'Kırmızı Et Piyasası Analiz Raporu' 2025-2026 Dönemi Dana Karkas (Yağlı) Fiyat Değişimi ve Sosyo-Ekonomik Etkileri'ni ele aldı. Detaylar Kayseri Anadolu Haber'de…
Pınarbaşı Çiftçiler Derneği 2025-2026 Dönemi Dana Karkas (Yağlı) Fiyat Değişimi ve Sosyo-Ekonomik Etkileri konulu Kırmızı Et Piyasası Analiz Raporu’nu paylaştı. Raporda varılan sonuca göre, kırmızı et piyasasında hacim daralıyor. Dernek yapılan analizi Hane halkı gelirlerinin bu hızda artmaması, kırmızı etin ‘erişilebilir gıda’ kategorisinden 'lüks gıda' kategorisine geçmesine neden olmuştur' şeklinde yorumladı. ' İşte o rapor…
Dernek tarafından hazırlanan raporda mevcut durumla ilgili şu bilgilere yer verildi, ‘Ocak 2025 döneminde bölgemizde 350 TL seviyelerinde seyreden dana karkas yağlı kesim fiyatları, Ocak 2026 itibarıyla 600 TL barajına ulaşmıştır.
Yıllık Artış Oranı: %71,4
Değişim Miktarı: +250 TL/kg
Bu artış oranı, genel enflasyon beklentilerinin üzerinde gerçekleşmiş olup hem üretim hem de tüketim tarafında dengeleri kökten değiştirmiştir’
Borçlu Üretici İçin Ciro Avantajı
Üretici perspektifine göre ciro artışı ve maliyet kıskacı şu şekilde değerlendirildi, ‘ Özellikle 2024 ve 2025 başında sabit faizli TL borçlanan üreticilerimiz için 600 TL’lik satış fiyatı stratejik bir fırsat yaratmıştır. Cironun bir yılda %71,4 artması, borcun toplam gelir içindeki payını azaltmış; üreticinin borç ödeme kapasitesini (likidite gücünü) reel olarak artırmıştır. Borçlar ‘eski para’ ile kalırken, gelir ‘yeni fiyat’ üzerinden toplandığı için finansal bir nefes alanı oluşmuştur.
İşletme Sermayesi ve Sürdürülebilirlik Riski
Ciro artışına rağmen, yeni dönemde ahıra koyulacak besilik dana fiyatları ve yem maliyetleri de benzer oranlarda yükselmiştir. Üreticimiz borcunu ödemiş ancak bir sonraki üretim döngüsü için ihtiyaç duyduğu sermaye miktarını (işletme sermayesi) iki katına çıkarmak zorunda kalmıştır.Sektörden çıkan veya ara verenler için geri dönüş zorlanmıştır ki buda sektör üzerinde olumsuz bir etki oluşturacaktır’
Tüketici perspektifine göre ise proteine erişim ve pazar daralması şu şekilde değerlendirildi, ‘Tüketici tarafında, karkas fiyattaki %71,4'lük bu sıçrama, tezgaha doğrudan zam olarak yansımıştır, Alım Gücü Kaybı: Hane halkı gelirlerinin bu hızda artmaması, kırmızı etin ‘erişilebilir gıda’ kategorisinden 'lüks gıda' kategorisine geçmesine neden olmuştur.
Tüketim Alışkanlıkları: Pınarbaşı ve çevre bölgelerde yerel kasap satışlarında %30 ile %45 arasında bir hacim daralması gözlemlenmiştir. Tüketicinin tavuk ve bakliyat gibi alternatiflere yönelmesi, kırmızı et pazarının toplam hacmini daraltmaktadır.
Pınarbaşı Çiftçiler Derneği yayımlanan raporda sonuç ve öneriler kısmında fiyatın 600 TL’ye çıkmasının üreticinin çok kar ettiği anlamına gelmediği, aksine yükselen maliyetler altında ‘borç çevirmeye’ çalışan bir besici profili oluştuğu belirtildi.
Halk Et projeleri yaygınlaştırılmalı
Dernek önerisi olarak ise şu açıklamalara yer verildi, ‘Girdi Desteği: Yem ve enerji maliyetlerinde üreticiye özel sübvansiyonlar artırılmalıdır. Damızlık Koruması: Yüksek kesim fiyatlarına aldanıp anaç hayvanların (ineklerin) kesilmesini önleyecek tedbirler sıkılaştırılmalıdır. Tüketici Sübvansiyonu: Dar gelirli vatandaşın proteine erişimi için yerel yönetimler aracılığıyla ‘Halk Et’ gibi projeler yaygınlaştırılmalıdır’