menüler
KAYSERİ HAVA DURUMU

2021 Kamu Bütçesinden ne Anlamalıyız?

Prof. Dr. Tuncay ÇELİK
Prof. Dr. Tuncay ÇELİK
26 Ekim 2020, Pazartesi

Türkiye Büyük Millet Meclisinde yeni dönem kamu bütçe görüşmeleri başlarken, 2021 yılı kamu gelirlerinin 1 trilyon 101 milyar TL olup bu gelirin 922 milyar TL’sinin vergi gelirlerinden oluşacağı, 245 milyar TL beklenen bütçe açığı ile toplam 1 trilyon 346 milyar TL gelir elde edileceği öngörülmüştür. Görüldüğü gibi bütçe açığı hariç toplam kamu gelirlerinin %84’ünü toplanan vergiler oluşturmaktadır.  Eğitim, toplam gelir içinde %19’luk payı ile birinci sırayı alırken, içerisinde bankaların görev zararları, sosyal güvenlik kurumuna yapılan transferler, dernek, vakıf vb. gibi kar gütmeyen kuruluşlara yapılan ödemeler, hane halkına yapılan sosyal yardım destekleri, tarımsal destekleme, yurtdışına yapılan transferler gibi kalemleri içeren cari harcamalara da bu bütçeden %48.5 oranında pay ayrılmıştır. Bütçenin en zayıf kalemlerinden biri olan yatırımlara ise %7.5 oranında pay ayrılmışken, borç faiz ödemelerine ayrılan pay ise bir önceki yıla göre yaklaşık %30 artmıştır.

Türkiye’de kamu maliyesinin son 15 yıllık gerçekleşmelerine bakıldığında, toplam kamu gelirlerinin ortalama %85’inin toplanan vergilerden oluştuğu, bu vergilerin yine ortalama olarak yaklaşık %30’unun kazançlardan alınan gelir-kurumlar vergisi, ortalama %57’sinin de KDV-ÖTV gibi mal ticareti üzerinden alınan vergilerden oluştuğu görülmektedir. Bu süreçte kamu ortaklığı ya da sahipliğindeki kurumlardan elde edilen gelirler sürekli azalırken bu durumun 2019 ve 2020 yılında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası gelirlerinin Hazine’ye aktarılmasıyla tersine dönmesidir. Bu gelişme, 2019 ve 2020 yılında kamu harcamalarının karşılanabilmesi için ek olarak Merkez Bankası kaynaklarına ihtiyaç duyulduğunu göstermiştir. Ayrıca 2020 yılı kamu bütçesinde yıl sonu bütçe açığı 139 milyar TL olarak hedeflenmişken, bu rakamın 245 milyar TL’ye çıkarılmasına karar verilmiştir. Özellikle 2021 bütçesinde bir önceki yıla göre borç faiz ödemelerinin %30 arttırılmış olması, kamu açığının borçlanma ile karşılanacağının da önemli bir göstergesidir.

Devlet, borçların geri ödenmesinde kaynak olarak vergilere başvuracağına göre, hane halkı üzerinde zaten yüksek olan vergi yükünün 2021’de de hafiflemeyeceğini söyleyebiliriz. Yaşadığımız pandemi sürecinin yarattığı belirsizliğin ne zaman sonlanacağı henüz tam olarak bilinmediğine göre, önümüzdeki yıl ekonomik daralmanın devam etmesi halinde kazanç üzerinden alınan gelir ve kurumlar vergisi gelirleri bir belirsizlik gösterirken, kamu gelirlerinin en önemli ayağını yine KDV ve ÖTV’den alınan vergiler ile borçlanma oluşturacak gibi görünmektedir. Ekonomik aktivite canlanmadığı, üretim artmadığı, yeni yatırımlarla işsizlik azaltılamadığı sürece ortaya çıkan düşük vergi geliri, kamunun hane halkı üzerindeki vergi yükünü azaltamamasına ve borçlanmadan kurtulamamasına neden olmaktadır. Özellikle kamu gelirlerinin rekor bir artışla üretim ve yatırım açısından verimsiz fakat oyların arttırılması açısından verimli olduğunu söyleyebileceğimiz ve ilk paragrafta belirttiğimiz cari transferlere harcanması, maalesef bütçede yatırımlara ayrılan payın oldukça düşük olmasına neden olmaktadır. Cari transfer harcamalarında beklenen artış, pandemi sürecinin de etkisiyle önümüzdeki yıl ekonomide yaşanabilecek daralma nedeniyle sosyal destek harcamalarının artacağını ortaya koymaktadır. Türkiye’nin ekonomide bu yapıdan kurtulabilmesi sanayinin, Ar+Ge çalışmalarının, tarımın, hayvancılığın, yenilikçi projelerin vb. desteklenmesi ve özgürce düşünen, sorgulayan, merak eden ve araştıran geleceğin bilim adamlarının yetiştirilmesine bağlıdır. 2021 kamu bütçesi, önümüzdeki yılın da hepimiz için oldukça zor bir yıl olacağını sanırım şimdiden işaret etmektedir.

En Çok Okunan Yazıları

Copyright 2016-2019
Kayseri Anadolu Haber Gazetesi
Kayseri Haber, Son dakika Kayseri haberlerini buradan takip edin. En son kayseri haberleri Kayseri Anadolu Haber'de.

Sitede kullanılan yazıların sorumluluğu yazarlarına aittir. Yazı ve meteryaller hiçbir şekilde kullanılamaz!

Künye

Yazarlarımız

İletişim

Adres

Sahabiye, Ahmet Paşa Cd. No:7, 38010 Kocasinan / Kayseri

Telefon

+0.352 222 51 13 - 14

Email

kayserianadoluhaber@msn.com
Copyright 2016 - 2019 Tüm Hakları Saklıdır